Review Sách: Nẻo Vào Thiền Học – 3 Đầu Mục Ấn Tượng

0Shares

Đây là 3 đầu mục cực ấn tượng trong cuốn sách về bản chất của việc thiền mà nhà sư Thích Nhất Hạnh để lại. “Nẻo vào thiền học” đơn giản chỉ là những câu chuyện của nhà sư năm 16 tuổi khi còn đang tu tập, nhưng không vì thế mà thiếu chiêm nghiệm. Ngược lại còn rất tỉ mỉ và sâu sắc, đánh thức nội tâm bên trong con người.

Nẻo Vào Thiền Học – Thắp Sáng Hiện Hữu

Khi mới vào tu viện năm 16 tuổi, nhà sư Thích Nhất Hạnh đã hỏi trụ trì của chùa kiến thức về thiền học. Nhưng những cuốn sách đầu tiên mà nhà sư được nhận lại là những cuốn sách về nhiếp tâm giữ ý, luật nghi sinh hoạt trong tu viện và sách khuyến khích siêng năng tu học. Không chỉ riêng lứa tuổi của sư lúc đó, mà kể cả những người lớn tuổi cũng phải học thuộc lòng cuốn sách này.

Liệu đó có phải là cuốn sách nhập môn trước khi thiền? Hay những điều căn bản khi bước chân vào bất kỳ tu viện nào? Hiểu theo nghĩa nào cũng đều hợp lý. Nhiếp tâm giữ ý để loại bỏ tạp niệm, tâm tà, rũ bỏ hồng trần. Trong “Nẻo vào thiền học”, thắp sáng hiện hữu, ý nghĩa của câu nói được ngụ ý qua những câu chuyện mà nhà sư kể, nhưng đều mang tính cốt yếu của việc thiền.

Nẻo Vào Thiền Học
Cuốn sách hay nên đọc về thiền

Đó là trước khi thiền, trong khi thiền, tâm không vọng tưởng, không bị chi phối bởi bất kỳ việc gì nữa. Đỉnh cao của việc ngồi thiền, hay nói cách khác là bản chất của thiền, đó là hiểu ra được nguồn gốc, chân lý của sự vật, sự việc. Đó là sự thức tỉnh, sự giác ngộ mà các nhà sư hay nói. Thiền tức là thắp sáng trong tâm hồn mình sự soi tỏ, là nghĩ mà như không nghĩ, đạt tới đỉnh điểm của sự giác ngộ, chứ không phải thân tâm trống rỗng.

“Núi Là Núi, Sông Là Sông”

“Nẻo vào thiền học – Núi là núi, sông là sông” trong ý nghĩa của thiền định, đó chính là nhìn thấu linh hồn vạn vật, nội tâm sự vật, bản chất sự việc. “Núi chính là núi”, “Sông chính là sông”. Kể cả việc đi, đứng,… cũng phải nhận thức được mình đang đi, đang đứng. Nhìn vào bông hoa phải thấy nó là một bông hoa, nếu có suy tính, ý đồ khác thì sẽ không lột tả được toàn bộ vẻ đẹp của nó.

Điều đó không thể chỉ nhìn bằng mắt thường, mà ta phải dùng cảm nhận của bản thân, dùng trái tim, tâm chính để cảm nhận nó. “Chư Phật và mọi loài chúng sanh đều chung một tâm thuần nhất, không có khác gì nhau…. Tự thân nó như vậy, quan niệm nó thì lập tức sai lầm” (Truyền Tâm Pháp Yếu). Đó chính là nhìn ra bản chất của sự việc mà không bằng cách định nghĩa nó, mà phải cảm nhận sự liên kết giữa mình và vật.

Nẻo Vào Thiền Học
Thiền để hiểu thấu bản chất sự vật

Thiền cũng vậy. Thiền chính là thiền. Nếu mong cầu sự chứng đắc khi thiền tức là ta đang làm sai bản chất của nó. Hầu hết mọi người có suy nghĩ thiền để chứng quả, để giác ngộ điều gì đó trong khi thiền. Nhưng tác động đó khiến việc thiền không đạt hiệu quả. Mà sự giác ngộ nằm ở nội tại, tự ta sẽ biết ta nhận được những gì sau khi thiền xong. Càng cưỡng cầu thì sẽ không thể chạm tới được chữ “thiền”.

Tìm Lại Con Người

Đây chính là đầu mục mà tôi ấn tượng nhất trong phương pháp thiền và ý nghĩa của nó. Nếu ở trên là nhìn thấu bản chất của sự vật sự việc, thì đến cuối cùng ta vẫn phải nhìn thấu được bản thân đã. “Tìm lại con người” chính là tìm về bản ngã, để nó tự tại, con người tự do về cả thể chất lẫn tinh thần, không bị hoàn cảnh bên ngoài tác động.

“Ta không là ta thì làm sao ta có thể nói là ta quyết định về đời sống của chính ta được?” – Nẻo vào thiền học. Thiền định chính là tạo dựng chiều sâu con người, tìm về bản ngã mới thực sự tồn tại, mới cảm giác như ta đang sống giữa thế giới này. Nếu là ta nhưng lại đang sống một cuộc đời của người khác thì cũng như ta không tồn tại vậy.

Nẻo Vào Thiền Học
Nẻo Vào Thiền Học – Tìm về bản ngã

Nhưng chính sự ảnh hưởng của nền văn minh cơ khí, của thế giới hiện đại, của xã hội loài người đã tác động trực tiếp tới việc thiền. Tham vọng, dục vọng, phẫn nộ là kẻ thù của tâm thức khi thiền. Nếu không rũ bỏ được điều đó, thiền định chỉ là cực hình cho họ mà thôi. Chỉ có buông bỏ tạp niệm, cảm nhận như chỉ có mình ta, linh hồn ta giữa vũ trụ bao la này mới có thể đạt được cảnh giới của thiền định.

Thiền định không chỉ giúp ta sống tự tại giữa thế giới huyên náo, mà còn giúp chữa lành tâm hồn, rũ bỏ phiền muộn, tâm tịnh, lòng an. Ngoài những nội dung và ý nghĩa mà “Nẻo vào thiền học” đem lại, thiền sư Thích Nhất Hạnh có kể một số phương pháp thiền, hình thức và quy tắc của nó. Đây chính là cuốn sách đắt giá mà nhà sư để lại, mang giá trị nhân sinh ý nghĩa và kiến thức Phật giáo sâu sắc, phù hợp cho những ai mới bước chân vào đạo thiền.

Chúc các bạn đọc sách vui vẻ.

Nguyễn Tuấn Anh

Tags: #chữa lành tâm hồn #nẻo vào thiền học #Sách nói thiền sư Thích Nhất Hạnh #sách về thiền #thiền định

0Shares
0 0 đánh giá
Article Rating
Theo dõi
Thông báo của
guest
0 Comments
Phản hồi nội tuyến
Xem tất cả bình luận